Araç Değer Kaybını Nasıl Alabilirim?

31.07.2026
37
Araç Değer Kaybını Nasıl Alabilirim?

Birisi Aracıma Vurdu: Araç Değer Kaybını Nasıl Alabilirim?

Trafik kazasında aracınız karşı tarafın kusuru nedeniyle hasar gördüyse, aracınız tamir edilse bile ikinci el piyasa değeri düşebilir. Kazadan önce hasarsız veya daha az hasarlı olan bir aracın kaza sonrası kaporta, boya, değişen parça ve hasar kaydına sahip olması satış fiyatını düşürür.

Aracın kazadan önceki piyasa değeri ile tamir edildikten sonraki piyasa değeri arasındaki bu azalmaya araç değer kaybı denir.

Araç değer kaybı:

  • Bireysel otomobillerde,
  • Ticari otomobillerde,
  • Taksi, minibüs ve servis araçlarında,
  • Hafif ticari araçlarda,
  • Kamyonet ve kamyonlarda,
  • Şirket adına kayıtlı araçlarda

şartları varsa talep edilebilir.

Ticari araçlarda değer kaybına ek olarak, aracın tamirde kaldığı dönemde çalışamaması nedeniyle ticari kazanç kaybı veya araç mahrumiyet bedeli de gündeme gelebilir. Ancak değer kaybı ile kazanç kaybı aynı tazminat değildir ve çoğunlukla farklı kişilere yöneltilir.

Araç Değer Kaybı Hakkında Kısa Cevaplar

Soru Cevap
Değer kaybını kim öder? Kusurlu aracın trafik sigortası
Kendi trafik sigortam öder mi? Genellikle hayır
Kusursuz olmam gerekir mi? Tam kusursuzluk şart değil; kusurunuz oranında indirim yapılır
Yüzde 50 kusurluysam alabilir miyim? Hesaplanan tutarın genellikle yüzde 50’sini talep edebilirsiniz
Yüzde 100 kusurluysam alabilir miyim? Karşı tarafın trafik sigortasından alamazsınız
Ticari araç değer kaybı alabilir mi? Evet
Ticari kazanç kaybını trafik sigortası öder mi? Genellikle hayır; kusurlu sürücü ve işletene yöneltilir
Araç mahrumiyet bedeli bireysel araçta olur mu? Şartları varsa talep edilebilir
Pert araç değer kaybı alır mı? Trafikten çekilen veya hurdaya ayrılan araçların değer kaybı trafik sigortası kapsamında değildir
Önce sigorta şirketine başvuru şart mı? Evet
Sigorta şirketinin cevap süresi Trafik sigortasında 15 gün
Ödeme süresi Gerekli belgeler tamamlandıktan sonra genel olarak 8 iş günü
Tahkime gidilebilir mi? Evet
Avukat zorunlu mu? Hayır
Hasar danışmanlık şirketi zorunlu mu? Hayır

Araç Değer Kaybını Kimden İsteyeceğim?

Kazada kusurlu olan aracın zorunlu trafik sigortasına başvurmanız gerekir.

Örneğin:

  • Sizin aracınıza başka bir araç arkadan vurdu.
  • Karşı taraf yüzde 100 kusurlu bulundu.
  • Aracınız onarıldı.
  • Aracınızda ikinci el değer kaybı oluştu.

Bu durumda değer kaybı başvurusu, size vuran aracın trafik sigortasını düzenleyen şirkete yapılır.

Trafik sigortasının maddi zarar teminatı, araçta meydana gelen doğrudan hasarın yanında araç değer kaybını da kapsar.

Karşı tarafın trafik sigortası yoksa veya araç tespit edilemiyorsa süreç değişebilir. Maddi hasarlarda Güvence Hesabının sorumluluğu her olayda bulunmadığından dosyanın şartlarına göre kusurlu sürücüye ve araç işletenine doğrudan başvuru gerekebilir.

1 Temmuz 2026’da Başlayan Yeni Değer Kaybı Sistemi Nedir?

12 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete düzenlemesiyle trafik sigortasının değer kaybı uygulamasında önemli değişiklik yapıldı. Düzenleme 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Yeni sistemde:

  1. Araç sahibi hasar için trafik sigortasına başvurur.
  2. Araç hasarı için eksper atanır.
  3. Aynı eksper, araçtaki değer kaybını da belirler.
  4. Hasar başvurusu yapan kişi ayrıca değer kaybı talep etmiş sayılır.
  5. Eksper raporunda hasar bedeliyle birlikte değer kaybı da yer alır.
  6. Sigorta şirketi, nihai eksper raporu kendisine ulaştıktan sonraki iş günü değer kaybı tutarını hak sahibine bildirir.

Yeni genel şartlarda açık biçimde, araç hasarı için başvuruda bulunan hak sahibinin değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edileceği düzenlenmiştir.

Yeni Sistem Her Kazaya Uygulanır mı?

Burada poliçenin düzenlenme tarihi önemlidir.

Genel şartlardaki değişiklikler, kural olarak değişikliğin yürürlüğe girmesinden sonra düzenlenen sözleşmelere uygulanır. Bu nedenle 1 Temmuz 2026’dan önce düzenlenmiş ve hâlen devam eden poliçelerde eski uygulamayla karşılaşılabilir.

Bu sebeple en güvenli yöntem şudur:

Otomatik hesaplama yapılmasını bekleseniz bile sigorta şirketine sunduğunuz başvuru dilekçesinde hem araç hasarını hem araç değer kaybını açıkça talep edin.

Böylece:

  • Başvuru tarihi,
  • Değer kaybı talebiniz,
  • Faiz ve temerrüt başlangıcı,
  • Tahkime gitme hakkınız

daha kolay ispatlanabilir.

Araç Değer Kaybı İçin Hangi Şartlar Gerekir?

Karşı Tarafın Kusuru Bulunmalı

Değer kaybı, kusur oranına göre ödenir.

Örnek:

Kusur durumu Talep edilebilecek yaklaşık oran
Karşı taraf yüzde 100 kusurlu Değer kaybının tamamı
Karşı taraf yüzde 75 kusurlu Değer kaybının yüzde 75’i
Taraflar yüzde 50 kusurlu Değer kaybının yüzde 50’si
Siz yüzde 100 kusurlu Karşı trafik sigortasından ödeme yok

Kusur oranına itiraz edilmişse değer kaybı sürecinden önce veya onunla birlikte kusur değerlendirmesi de takip edilmelidir.

Araçta Gerçek Bir Değer Azalması Oluşmalı

Her çizik ve küçük hasar aynı miktarda değer kaybına yol açmaz.

Değer kaybını etkileyen başlıca unsurlar:

  • Aracın markası ve modeli,
  • Model yılı,
  • Kilometresi,
  • Kaza öncesi piyasa değeri,
  • Hasarın büyüklüğü,
  • Hasar gören parçalar,
  • Parçaların boyanması veya değiştirilmesi,
  • Şasi ve direk işlemleri,
  • Önceki hasarlar,
  • Aracın kullanım şekli,
  • Onarım kalitesi,
  • Kaza sonrası piyasa değeri.

Yeni düzenlemeye göre değer kaybı, sigorta eksperi tarafından aracın markası, yaşı, modeli, kullanılmışlık düzeyi, hasarlı bölümleri, geçmiş hasarları ve kaza öncesi-kaza sonrası ikinci el değer farkı dikkate alınarak belirlenir.

Hasarlı Bölge Daha Önce Hasarlı Olmamalı mı?

Aynı parçanın veya bölgenin daha önce hasarlı olması, yeni değer kaybı hesabını azaltabilir veya bazı durumlarda ortadan kaldırabilir.

Ancak araçta daha önce hasar bulunması tek başına bütün değer kaybı hakkını ortadan kaldırmaz.

Örneğin aracın daha önce arka tamponu boyalı, yeni kazada ön kapısı ve ön direği hasar görmüşse yeni hasarın oluşturduğu ayrıca bir piyasa kaybı bulunabilir.

Her dosya:

  • Eski hasarların yeri,
  • Yeni hasarın yeri,
  • Önceki onarımlar,
  • Yeni onarımın niteliği

üzerinden değerlendirilir.

Araç Tamir Edilmiş Olmalı mı?

Değer kaybının doğru hesaplanabilmesi için hasarın ve yapılacak onarımın netleşmesi gerekir.

Genellikle:

  • Eksper raporu,
  • Onarım faturası,
  • Değişen parça listesi,
  • Kazalı ve tamir sonrası fotoğraflar

üzerinden hesaplama yapılır.

Yeni sistemde araç hasar eksperi, dosyadaki onarım bilgilerine göre değer kaybını da raporlayabilir.

Hangi Araçlar Değer Kaybı Alamaz?

Zorunlu trafik sigortası genel şartlarına göre hasar nedeniyle:

  • Hurdaya çıkarılmış,
  • Trafikten çekilmiş,
  • Tam hasar veya ağır hasar kapsamında işlem görmüş

araçların değer kaybı talepleri trafik sigortası kapsamı dışında tutulmuştur.

Bunun nedeni, tam hasarlı veya hurda araçta “onarılmış aracın ikinci el değerinin düşmesi” yerine aracın tamamının rayiç bedelinin veya rayiç-sovtaj farkının hesaplanmasıdır.

Ancak aracın ağır hasarlı sayılıp sayılmadığı ve hangi tazminatın uygulanacağı ekspertiz sonucuna göre belirlenmelidir.

Aracım Ticariyse Değer Kaybı Alabilir miyim?

Evet. Aracın ticari olması değer kaybı hakkını ortadan kaldırmaz.

Aşağıdaki araçlarda da değer kaybı oluşabilir:

  • Taksi,
  • Dolmuş,
  • Minibüs,
  • Servis aracı,
  • Kurye motosikleti,
  • Kamyonet,
  • Panelvan,
  • Kamyon,
  • Çekici,
  • Şirket aracı,
  • Kiralama aracı.

Ticari araçlarda aracın kilometresi ve yoğun kullanımı değer kaybı miktarını etkileyebilir. Ancak “ticari araç değer kaybı alamaz” şeklinde genel bir kural bulunmaz.

Ticari araç sahibi iki farklı zarar talep edebilir:

  1. Araç değer kaybı
  2. Ticari kazanç kaybı

Bu iki zarar birbirinden ayrıdır.

Ticari Kazanç Kaybı Nedir?

Ticari kazanç kaybı, ticari aracın kazadan sonra makul onarım süresi boyunca çalışamaması nedeniyle kaybedilen net kazançtır.

Örnek:

Bir taksi kazadan sonra 12 gün serviste kaldı.

Kazadan önce aracın günlük ortalama:

  • Brüt cirosu 4.000 TL,
  • Yakıt ve işletme gideri 1.500 TL,
  • Net kazancı 2.500 TL

olsun.

Makul onarım süresi 10 gün kabul edilirse yaklaşık talep:

10 gün × 2.500 TL = 25.000 TL

olabilir.

Ancak bu tutar otomatik olarak kabul edilmez. Şunlarla ispatlanmalıdır:

  • Vergi kayıtları,
  • Faturalar,
  • POS hareketleri,
  • Taksi veya servis çalışma kayıtları,
  • Taşıma sözleşmeleri,
  • Gelir-gider belgeleri,
  • Önceki dönem kazanç ortalamaları,
  • Aracın serviste kaldığı süre,
  • Makul tamir süresi.

Ticari Kazanç Kaybını Kim Öder?

Ticari kazanç kaybı ve iş durması gibi zararlar genellikle trafik sigortasının doğrudan maddi hasar teminatı dışında değerlendirilir.

Bu nedenle talep çoğunlukla:

  • Kusurlu sürücüye,
  • Kusurlu aracın sahibine,
  • Aracın işletenine,
  • Şartları varsa sürücünün işverenine

yöneltilir.

Kusurlu aracın kasko veya ihtiyari mali sorumluluk sigortasında özel teminat varsa sigorta şirketine de başvuru ihtimali bulunabilir. Poliçe ayrıca incelenmelidir.

Ticari kazanç kaybının doğrudan trafik sigortasına yöneltilmesi hâlinde sigorta şirketi, bunun dolaylı zarar olduğu gerekçesiyle talebi reddedebilir.

Bireysel Araçta Araç Mahrumiyet Bedeli Alınabilir mi?

Evet. Araç yalnızca ticari amaçla kullanılmasa bile, makul onarım süresi boyunca araçtan mahrum kalan kişi araç mahrumiyet bedeli talep edebilir.

Bu zarar genellikle:

  • Emsal aracın günlük kiralama bedeli,
  • Aracın makul onarım süresi,
  • Varsa ikame araç kullanımı,
  • Kusur oranı

dikkate alınarak hesaplanır.

Örneğin aracınızın makul tamir süresi 8 gün ve emsal aracın günlük net kiralama bedeli 1.500 TL ise:

8 × 1.500 = 12.000 TL

üzerinden değerlendirme yapılabilir.

Gerçekte araç kiralamamış olmanız her durumda talebi ortadan kaldırmayabilir. Ancak fatura, kira sözleşmesi ve ödeme belgesi bulunması ispatı güçlendirir.

Araç mahrumiyet bedeli de çoğunlukla trafik sigortasından değil, kusurlu sürücü ve araç işleteninden istenir.

Aracın Serviste Kaldığı Her Gün İçin Para Alınır mı?

Hayır. Esas alınan süre her zaman aracın fiilen serviste kaldığı toplam süre değildir.

Makul onarım süresi dikkate alınır.

Örneğin:

  • Aracın normal şartlarda 7 günde onarılması mümkün,
  • Servis yoğunluk nedeniyle aracı 25 gün bekletmiş,
  • Parça siparişi geç verilmiş

ise kusurlu taraftan 25 günün tamamı istenemeyebilir.

Buna karşılık:

  • Yedek parçanın temin edilememesi,
  • Hasarın niteliği,
  • Aracın özel yapısı,
  • Onarım için zorunlu bekleme

belgelenirse daha uzun süre kabul edilebilir.

Makul tamir süresi genellikle otomotiv eksperi veya bilirkişi tarafından belirlenir.

Araç Değer Kaybı Başvurusu İçin İzlenecek Yol

1. Kaza Tespit Tutanağını Doğru Düzenleyin

Maddi hasarlı kazada taraflar anlaşabiliyorsa maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlenir.

Şu durumlarda polis veya jandarma çağrılmalıdır:

  • Yaralanma veya ölüm varsa,
  • Taraflardan biri alkollüyse,
  • Ehliyetsiz sürücü varsa,
  • Kamu malına zarar verilmişse,
  • Taraflardan biri olay yerinden kaçtıysa,
  • Araçlardan birinin trafik sigortası yoksa,
  • Taraflar kazanın oluşunda anlaşamıyorsa,
  • Yabancı plakalı araç varsa,
  • Sürücü yaşı veya ruhsal durumu tutanak düzenlemeye uygun değilse.

Kazanın:

  • Genel görünümü,
  • Araçların konumu,
  • Hasarlı parçalar,
  • Yol ve trafik işaretleri,
  • Plakalar

fotoğraflanmalıdır.

2. Kusur Oranını Kontrol Edin

Kaza tutanağı sisteme girdikten sonra kusur oranı belirlenir.

Kusur oranını:

  • Sigorta şirketinden,
  • SBM sistemlerinden,
  • e-Devlet ve ilgili sigorta sorgulamalarından

takip edebilirsiniz.

Kusur oranı yanlışsa süresi içinde itiraz edilmelidir.

3. Karşı Aracın Sigorta Şirketini Öğrenin

Karşı aracın trafik sigortası bilgileri SBM ve e-Devlet üzerinden sorgulanabilir.

Başvuracağınız şirket, kazanın gerçekleştiği tarihte kusurlu aracın geçerli trafik poliçesini düzenleyen şirkettir.

4. Hasar Dosyası Açtırın

Karşı tarafın trafik sigortasını arayarak hasar ihbarı yapın.

Dosya numarasını mutlaka alın ve saklayın.

Yeni sisteme tabi poliçede hasar başvurusu değer kaybı talebini de içerir. Buna rağmen başvuru açıklamasına şunu yazmanız daha güvenlidir:

“Araç hasar bedeli ile birlikte, aracımda oluşan değer kaybının da tespit edilerek tarafıma ödenmesini talep ederim.”

5. Eksper İncelemesini Bekleyin

Sigorta şirketi eksper atayabilir.

Yeni sistemde araç hasarını inceleyen eksper:

  • Hasarlı parçaları,
  • Onarım şeklini,
  • Parça değişimlerini,
  • İşçilikleri,
  • Aracın geçmiş hasarını,
  • Kaza öncesi ve sonrası piyasa değerini

inceleyerek değer kaybını da rapora ekler.

6. Aracı Belgeli Şekilde Tamir Ettirin

Şunları saklayın:

  • Onarım faturası,
  • Parça faturaları,
  • Servis giriş ve çıkış belgesi,
  • Eksper raporu,
  • Kazalı araç fotoğrafları,
  • Tamir aşaması fotoğrafları,
  • Tamir sonrası fotoğraflar.

Faturasız yapılan tamirler, hasarın niteliğini ve onarım maliyetini ispatlamayı zorlaştırabilir.

7. Sigorta Şirketine Yazılı Başvuru Yapın

Yeni sistemde otomatik hesaplama bulunsa bile yazılı başvuru yapılması güvenlidir.

Başvuru:

  • Sigorta şirketinin çevrim içi hasar sistemi,
  • Şirketin kayıtlı elektronik posta adresi,
  • Noter ihtarnamesi,
  • İadeli taahhütlü posta,
  • Şirketin kabul ettiği elektronik başvuru kanalı

üzerinden yapılabilir.

Başvurunun şirkete ulaştığını gösteren belgeyi saklayın.

8. Ödemeyi ve Raporu İnceleyin

Sigorta şirketinin yaptığı ödeme yeterli görünmüyorsa:

  • Değer kaybı raporunu isteyin.
  • Araç bilgilerini kontrol edin.
  • Kilometreyi kontrol edin.
  • Eski hasarların doğru yazılıp yazılmadığına bakın.
  • Hasarlı parçaları kontrol edin.
  • Kusur oranını kontrol edin.
  • Kaza öncesi piyasa değerini inceleyin.

Yeni düzenlemeye göre sigorta şirketi, hesaplanan değer kaybı tutarını nihai eksper raporunun kendisine ulaştığı tarihi takip eden iş günü yazılı veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla hak sahibine bildirmelidir.

Sigorta Şirketine Verilecek Belgeler

Dosyanın durumuna göre aşağıdaki belgeler istenebilir:

  • Başvuru dilekçesi,
  • Araç ruhsatı,
  • Kimlik fotokopisi,
  • Kaza tespit tutanağı,
  • Kusur oranı belgesi,
  • Hasar dosya numarası,
  • Eksper raporu,
  • Onarım faturası,
  • Parça ve işçilik faturaları,
  • Kazalı araç fotoğrafları,
  • Tamir sonrası fotoğraflar,
  • IBAN bilgisi,
  • İmza,
  • Şirket aracıysa vergi levhası ve imza sirküleri,
  • Vekille başvuruluyorsa vekâletname.

SBM’nin değer kaybı eksper atama ekranında eksper raporu, onarım faturası, hasar fotoğrafları ve onarım sonrası fotoğraflar yüklenebilmektedir. Belgeler sistemde mevcutsa ayrıca yükleme zorunlu olmayabilir; ancak dosyanın eksiksiz olması süreci kolaylaştırır.

Sigorta Şirketinin Ödeme Süresi Ne Kadar?

Gerekli bütün belgelerin sigorta şirketinin merkez veya şubelerinden birine ulaştırılmasından itibaren trafik sigortası genel şartlarına göre tazminatın sekiz iş günü içinde ödenmesi gerekir.

Sigorta şirketi haklı bir nedenle yeni belge isterse süre, yeni belgenin ulaşmasından sonra yeniden başlayabilir.

Ancak tahkim veya dava yoluna başvurabilmek için trafik sigortası şirketine yapılan yazılı başvurudan sonra:

  • Şirketin olumsuz cevap vermesi veya
  • 15 gün içinde cevap vermemesi

gerekir.

Değer Kaybı Eksperi Nasıl Atanır?

Sigorta şirketine gerekli belgelerle yazılı başvuru yapıldıktan sonra şirket bir iş günü içinde değer kaybı eksperi atamazsa hak sahibi SBM sistemi üzerinden eksper atama talebinde bulunabilir.

İşlem:

  1. SBM’nin Trafik Değer Kaybı Eksper Atama ekranına girilir.
  2. e-Devlet ile kimlik doğrulaması yapılır.
  3. Plaka ve hasar tarihi girilir.
  4. Hasar dosyası seçilir.
  5. Araç ve iletişim bilgileri doldurulur.
  6. Varsa rapor, fatura ve fotoğraflar yüklenir.
  7. Sistem sıralı olarak eksper atar.

SBM, şirket başvurusu ulaştıktan sonra bir iş günü içinde eksper atanmamışsa hak sahibinin kendisinin atama talebinde bulunabileceğini açıklamaktadır.

Eksper Raporuna İtiraz Edilebilir mi?

Evet.

SBM sistemi üzerinden düzenlenen değer kaybı raporunun tamamlandığına dair bildirimden itibaren üç iş günü içinde rapora itiraz edilebilir.

İtiraz süreci:

  1. İlk rapora itiraz edilir.
  2. Yeni bir itiraz eksperi atanır.
  3. İtiraz raporuna da itiraz edilirse hakem eksper atanır.
  4. Hakem eksperin raporu sistem açısından nihai rapordur.

İtirazın haksız bulunması durumunda eksper ücretinin size yüklenme ihtimali vardır.

Sigorta Şirketi Az Öderse Ne Yapılır?

Birinci Yol: Sigorta Şirketine Ek Başvuru

Önce sigorta şirketine:

  • Ödemenin eksik olduğunu,
  • Hangi hesaplamaya itiraz ettiğinizi,
  • Talep ettiğiniz ek tutarı,
  • Dayanak belgelerinizi

yazılı olarak bildirebilirsiniz.

İkinci Yol: Sigorta Tahkim Komisyonu

Şirket:

  • Talebi reddederse,
  • Eksik ödeme yaparsa,
  • 15 gün cevap vermezse

Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurabilirsiniz.

Tahkim başvurusu online olarak yapılabilir ve avukat zorunlu değildir. Başvuruya:

  • Sigorta şirketine yaptığınız müracaat,
  • Şirket cevabı veya cevap vermediğini gösteren belge,
  • Kaza evrakları,
  • Eksper raporu,
  • Faturalar,
  • Talep edilen tutara ilişkin açıklama

eklenmelidir.

Tahkim başvurusundan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılması zorunludur. Trafik sigortasında 15 günlük cevap süresi beklenir.

Üçüncü Yol: Mahkeme

Sigorta şirketine karşı:

  • Sigorta şirketinin merkez veya şubesinin bulunduğu yerde,
  • Kazanın meydana geldiği yerde,
  • Zarar görenin ikametgâhında

dava açılması mümkündür.

Sigorta şirketine karşı açılacak davalarda görevli mahkeme tarafların ve uyuşmazlığın niteliğine göre Asliye Ticaret Mahkemesi olabilir.

Ticari kazanç kaybı veya araç mahrumiyet bedeli için kusurlu sürücü ve işletene yöneltilecek davada görevli mahkeme, tarafların tacir olup olmamasına ve olayın niteliğine göre değişebilir.

Dava açılmadan önce arabuluculuk şartının bulunup bulunmadığı dosyanın taraflarına ve talebin ticari veya tüketici niteliğine göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Sigorta Tahkimi mi Mahkeme mi Daha Mantıklı?

Sigorta Tahkiminin Avantajları

  • Genellikle daha hızlıdır.
  • Online başvuru yapılabilir.
  • Avukat zorunlu değildir.
  • Dosya üzerinden inceleme yapılabilir.
  • Sigorta uyuşmazlıklarında uzman hakemler görev yapar.

Sigorta Tahkiminin Dezavantajları

  • Başvuru ve gerektiğinde bilirkişi ücreti vardır.
  • Araç mahrumiyet bedeli ve ticari kazanç kaybı gibi sigorta kapsamı dışındaki talepler aynı dosyada çözülemeyebilir.
  • Kararlara itiraz ve temyiz sınırları bulunur.

Mahkemenin Avantajları

  • Sigorta şirketi, kusurlu sürücü ve işletene karşı talepler birlikte değerlendirilebilir.
  • Ticari kazanç kaybı ve mahrumiyet bedeli de talep edilebilir.
  • Daha geniş delil incelemesi yapılabilir.

Mahkemenin Dezavantajları

  • Daha uzun sürebilir.
  • Harç ve bilirkişi masrafı doğabilir.
  • Usul hatası riski daha yüksektir.

Ticari Araç Sahibinin İzlemesi Gereken Yol

Taksi, servis, kamyonet veya başka bir ticari aracınız varsa iki ayrı dosya hazırlayın.

Değer Kaybı Dosyası

Karşı tarafın trafik sigortasına sunulacak belgeler:

  • Değer kaybı başvuru dilekçesi,
  • Kaza tutanağı,
  • Kusur raporu,
  • Ruhsat,
  • Eksper raporu,
  • Onarım faturası,
  • Fotoğraflar,
  • IBAN.

Kazanç Kaybı Dosyası

Kusurlu sürücü ve işletene sunulacak belgeler:

  • Aracın ticari faaliyet belgesi,
  • Vergi levhası,
  • Ruhsat ve çalışma ruhsatı,
  • Son aylara ait faturalar,
  • POS ve banka hareketleri,
  • Sefer ve çalışma kayıtları,
  • Servis giriş-çıkış belgesi,
  • Makul onarım süresi raporu,
  • Günlük net kazanç hesabı,
  • Varsa kiralanan ikame araç faturası,
  • İş kaybını gösteren sözleşme veya sipariş iptalleri.

Talebiniz brüt ciro üzerinden değil, çoğunlukla araç çalışsaydı elde edilecek net kazanç üzerinden değerlendirilir. Yakıt ve çalışmaya bağlı bazı giderler düşülebilir.

Şirket Aracında Başvuruyu Kim Yapar?

Araç bir şirket adına kayıtlıysa hak sahibi şirkettir.

Başvuruda genellikle:

  • Şirket unvanı,
  • Vergi numarası,
  • Ruhsat,
  • Vergi levhası,
  • İmza sirküleri,
  • Yetkilinin kimliği,
  • Şirkete ait IBAN

kullanılır.

Ödemenin çalışan veya şirket ortağının kişisel hesabına değil, mümkün olduğunca şirket hesabına yapılması muhasebe ve ispat açısından daha güvenlidir.

SBM eksper atama sistemi tüzel kişiler adına da işlem yapılmasına izin vermektedir.

Kaskodan Yaptırdıysam Değer Kaybı Alamaz mıyım?

Aracınızı kendi kaskonuzdan tamir ettirmeniz, karşı tarafın trafik sigortasından değer kaybı istemenize engel değildir.

Bu durumda:

  1. Kasko şirketiniz araç onarımını karşılar.
  2. Kasko şirketi ödediği onarım bedeli için kusurlu tarafa veya trafik sigortasına rücu edebilir.
  3. Araç sahibi ayrıca değer kaybı için kusurlu aracın trafik sigortasına başvurabilir.
  4. Aynı zarar iki kez tahsil edilemez.

Bazı genişletilmiş kasko poliçelerinde araç değer kaybı veya ikame araç teminatı bulunabilir. Poliçenizin özel şartları incelenmelidir.

Değer Kaybı Hesabı Nasıl Yapılır?

Yeni sistemde sabit ve herkese aynı uygulanan basit bir çarpım yerine eksperin araç ve piyasa koşullarını değerlendirmesi öne çıkar.

Eksper şu sorulara bakar:

  • Araç kazadan önce kaça satılırdı?
  • Araç onarıldıktan sonra kaça satılabilir?
  • Hangi parçalar hasar gördü?
  • Taşıyıcı veya güvenlik parçaları etkilendi mi?
  • Parça değişti mi, onarıldı mı?
  • Araç daha önce aynı bölgeden hasarlı mıydı?
  • Kilometre ve kullanım düzeyi nedir?
  • Araç ticari mi bireysel mi?
  • Onarım kaliteli ve standartlara uygun mu?

Temel mantık:

Kaza öncesi ikinci el piyasa değeri – onarım sonrası ikinci el piyasa değeri = Brüt değer kaybı

Daha sonra kusur oranı uygulanır.

Örnek:

  • Kaza öncesi değer: 1.500.000 TL
  • Onarım sonrası değer: 1.420.000 TL
  • Brüt değer kaybı: 80.000 TL
  • Karşı tarafın kusuru: yüzde 75

Talep edilebilecek yaklaşık tutar:

80.000 × %75 = 60.000 TL

Bu yalnızca anlatım amaçlı örnektir. Gerçek hesap eksper ve piyasa verilerine göre yapılır.

Aracı Satarsam Değer Kaybı Hakkım Kaybolur mu?

Kaza sırasında aracın sahibi olan kişi zarara uğramıştır. Aracın daha sonra satılması tek başına doğmuş değer kaybı hakkını ortadan kaldırmaz.

Ancak:

  • Kaza tarihindeki malik,
  • Satış tarihi,
  • Hasar onarım tarihi,
  • Alacağın devredilip devredilmediği

önemlidir.

Aracı sattıktan sonra başvuru yapılacaksa satış sözleşmesi ve kaza tarihindeki sahiplik belgesi dosyada bulunmalıdır.

Değer Kaybı Talebinde Zamanaşımı Ne Kadar?

Trafik kazasından doğan maddi tazminat taleplerinde genel olarak zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıllık, her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıllık zamanaşımı süreleri gündeme gelir.

Kaza aynı zamanda daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa daha uzun süre uygulanabilir.

Ancak iki yıl beklenmemelidir. Zaman geçtikçe:

  • Fotoğraflar kaybolabilir,
  • Onarım belgeleri bulunamayabilir,
  • Piyasa karşılaştırması zorlaşabilir,
  • Kusur ve ekspertiz itirazları güçleşebilir.

En doğru hareket, araç onarımı ve kusur oranı netleşir netleşmez başvuru yapmaktır.

Vurup Kaçan Araçta Ne Yapılır?

Aracınıza birisi vurup kaçtıysa:

  1. Aracı ve olay yerini fotoğraflayın.
  2. Polis veya jandarmaya bildirin.
  3. Kamera kayıtlarını hemen araştırın.
  4. Çevredeki iş yerlerinden görüntü isteyin.
  5. Plaka tespit edilirse araç ve sigorta bilgilerini sorgulayın.
  6. Kendi kaskonuza ihbarda bulunun.

SBM de park hâlindeki araca vurup kaçılması durumunda polis veya jandarmaya başvurarak tutanak düzenletilmesini önermektedir.

Vuran araç bulunamazsa zorunlu trafik sigortasından araç değer kaybı tahsili çoğunlukla mümkün olmaz. Kaskonuzdaki teminatlar ayrıca değerlendirilmelidir.

Değer Kaybı İçin Avukat Zorunlu mu?

Hayır.

Şunları kendiniz yapabilirsiniz:

  • Sigorta şirketine başvuru,
  • SBM eksper atama talebi,
  • Eksper raporuna itiraz,
  • Sigorta Tahkim Komisyonuna online başvuru.

Sigorta Tahkim Komisyonu başvuruları, kişilerin uzman yardımı olmadan da başvurabileceği şekilde tasarlanmıştır.

Ancak şu durumlarda avukat desteği yararlı olabilir:

  • Kusur oranı tartışmalıysa,
  • Çok yüksek değer kaybı varsa,
  • Ticari kazanç kaybı talep edilecekse,
  • Birden fazla sorumlu varsa,
  • Yaralanmalı veya ölümlü kaza varsa,
  • Sigorta limiti yetersizse,
  • Araç pert veya ağır hasar tartışması varsa,
  • Şirketler arası ticari uyuşmazlık varsa.

Hasar Danışmanlık Şirketlerine Dikkat

Kaza sonrasında bazı kişiler:

  • “Değer kaybınız hazır,”
  • “Sigortadan kesin şu kadar alacağız,”
  • “Hiç masrafınız olmayacak,”
  • “Sadece vekâlet verin,”
  • “SBM’den arıyoruz”

diyerek telefon veya WhatsApp üzerinden ulaşabilir.

SBM, kendi adını kullanarak değer kaybı davası için vekâlet isteyen kişilere karşı açık uyarıda bulunmaktadır. SBM’nin bu şekilde vekâlet toplama veya dava takip etme faaliyeti yoktur.

Sigorta tazminatı alacağının takibi, kanunda sayılan kişiler dışında rastgele iş takipçileri veya danışmanlık şirketleri tarafından yürütülemez. SBM eksper atama rehberi de yetkisiz kişilerin yaptığı işlemlerin kanuna aykırı olduğunu belirtmektedir.

Kimseye:

  • e-Devlet şifresi,
  • Banka şifresi,
  • SMS kodu,
  • Boş senet,
  • İçeriğini okumadığınız vekâletname

vermeyin.

Sigorta Şirketine Örnek Başvuru Metni

Konu: Araç hasarı ve değer kaybı tazminatı talebi

…/…/2026 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, … plakalı aracın kusurlu hareketi sonucunda tarafıma ait … plakalı araç hasar görmüştür.

Kaza tespit tutanağı ve kusur değerlendirmesine göre sigortalınızın kusuru oranında aracımda oluşan onarım zararının ve kaza nedeniyle meydana gelen araç değer kaybının, zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında hesaplanarak tarafıma ödenmesini talep ederim.

Nihai eksper raporunun, değer kaybı hesaplama raporunun ve ödeme ayrıntılarının kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla tarafıma gönderilmesini; tazminatın aşağıda bildirdiğim IBAN hesabına yatırılmasını talep ederim.

Ekler:

  • Kaza tespit tutanağı
  • Kusur oranı
  • Araç ruhsatı
  • Kimlik
  • Hasar fotoğrafları
  • Onarım faturası
  • Eksper raporu
  • IBAN belgesi

Araç Değer Kaybı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Aracıma biri vurdu, ilk olarak ne yapmalıyım?

Tutanak düzenleyin, fotoğraf çekin, kusur oranını takip edin ve karşı tarafın trafik sigortasında hasar dosyası açtırın.

Değer kaybını karşı taraf mı öder?

Öncelikle kusurlu aracın trafik sigortası, poliçe limiti ve kusur oranı dahilinde öder.

Değer kaybı artık otomatik mi ödeniyor?

1 Temmuz 2026 sonrası yeni sisteme tabi poliçelerde araç hasarı başvurusu değer kaybı talebini de kapsar. Yine de başvuruda açıkça değer kaybı istediğinizi yazmanız güvenlidir.

Kendi trafik sigortama mı başvuracağım?

Hayır. Kusurlu aracın trafik sigortasına başvurmanız gerekir.

Aracımı kaskodan yaptırdım, değer kaybı alabilir miyim?

Evet. Aynı zarar iki kere alınmamak şartıyla değer kaybı ayrıca talep edilebilir.

Ticari araç değer kaybı alabilir mi?

Evet.

Taksi çalışamadığı günlerin parasını alabilir mi?

Makul tamir süresi ve net kazanç belgelenirse kusurlu sürcü ve işletene karşı ticari kazanç kaybı talep edilebilir.

Bireysel araç için kiralık araç parası alınabilir mi?

Şartları varsa araç mahrumiyet bedeli talep edilebilir.

Araç mahrumiyetini trafik sigortası öder mi?

Genellikle hayır. Çoğunlukla kusurlu sürücü ve araç işleteninden talep edilir.

Yüzde 50 kusurluysam değer kaybı alabilir miyim?

Evet. Hesaplanan değer kaybı kusur oranına göre azaltılır.

Aracım eskiyse değer kaybı alamaz mıyım?

Aracın yaşı tek başına engel değildir. Ancak yaş, kilometre ve kullanılmışlık düzeyi miktarı azaltabilir.

Aracım yüksek kilometreliyse değer kaybı olur mu?

Olabilir. Kilometre, hesaplamada dikkate alınan faktörlerden biridir.

Araçta daha önce hasar varsa değer kaybı alınır mı?

Yeni kazanın ayrıca piyasa değeri düşürmesi hâlinde alınabilir. Aynı bölgedeki eski hasar miktarı etkileyebilir.

Tampon boyandıysa değer kaybı olur mu?

Plastik tampon gibi bazı parçaların onarımı piyasa değerinde çok sınırlı etki yaratabilir. Dosya özelinde değerlendirilir.

Kapı değişirse değer kaybı olur mu?

Aracın yaşı, geçmiş hasarı ve piyasa değerine bağlı olarak önemli değer kaybı oluşabilir.

Şasi hasarı daha fazla değer kaybı oluşturur mu?

Taşıyıcı ve güvenlik parçalarındaki işlemler ikinci el piyasa değerini daha fazla etkileyebilir.

Pert araç değer kaybı alabilir mi?

Trafikten çekilen veya hurdaya ayrılan araçların değer kaybı trafik sigortası kapsamında değildir.

Sigorta şirketi kaç günde cevap vermeli?

Trafik sigortası başvurusuna 15 gün içinde cevap vermelidir.

Sigorta şirketi kaç günde ödeme yapmalı?

Gerekli belgeler eksiksiz ulaştıktan sonra genel şartlara göre sekiz iş günü içinde ödeme yapılmalıdır.

Eksper raporuna nasıl itiraz ederim?

SBM sisteminden rapor bildirimi sonrasında üç iş günü içinde itiraz edebilirsiniz.

Tahkime avukatsız başvurabilir miyim?

Evet.

Değer kaybı başvurusu ücretli mi?

Sigorta şirketine doğrudan başvuru için zorunlu bir başvuru ücreti yoktur. Özel eksper, tahkim, bilirkişi ve avukat giderleri çıkabilir.

Sigorta şirketinin ödediği parayı alırsam kalan hakkım biter mi?

Ödeme belgesinin ve imzalatılan ibranamenin içeriğine bağlıdır. “Bütün haklarımı aldım” anlamına gelen geniş kapsamlı belgeyi okumadan imzalamayın.

Hangi Talebi Kime Yapmalısınız?

Bireysel Araç

Araç onarım bedeli: Kusurlu aracın trafik sigortası
Araç değer kaybı: Kusurlu aracın trafik sigortası
Araç mahrumiyet bedeli: Kusurlu sürücü ve araç işleteni
Kiralık araç faturası: Dosyanın şartlarına göre kusurlu sürücü ve işleten

Ticari Araç

Araç onarım bedeli: Kusurlu aracın trafik sigortası
Araç değer kaybı: Kusurlu aracın trafik sigortası
Ticari kazanç kaybı: Kusurlu sürücü ve araç işleteni
İkame ticari araç gideri: Belgelenmesi ve makul olması şartıyla kusurlu sürücü ve işleten
Sigorta limitini aşan zarar: Kusurlu sürücü ve işleten

İzlemeniz gereken en güvenli yol şöyledir:

  1. Tutanak ve fotoğrafları hazırlayın.
  2. Kusur oranını kontrol edin.
  3. Karşı tarafın trafik sigortasında dosya açtırın.
  4. Hasar ve değer kaybını yazılı olarak talep edin.
  5. Eksper raporunu ve faturaları saklayın.
  6. Yeni sistemde değer kaybının rapora eklenip eklenmediğini kontrol edin.
  7. Eksik ödeme varsa sigorta şirketine itiraz edin.
  8. 15 gün içinde sonuç alamazsanız Sigorta Tahkim Komisyonuna veya mahkemeye başvurun.
  9. Ticari kazanç kaybı ve araç mahrumiyet bedelini kusurlu sürücü ile işletene ayrıca yöneltin.
  10. Yetkisiz hasar danışmanlarına vekâlet ve kişisel bilgi vermeyin.

Önemli Bilgilendirme: Bu içerik 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlükte bulunan trafik sigortası genel şartları, SBM ve Sigorta Tahkim Komisyonu açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır. Kazanın tarihi, poliçenin düzenlenme tarihi, kusur oranı, aracın geçmiş hasarları ve tarafların ticari sıfatı sonucu değiştirebilir. Yüksek tutarlı veya ticari kazanç kaybı içeren dosyalarda trafik ve sigorta hukuku alanında çalışan bir avukattan dosyaya özel görüş alınması yararlı olabilir.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.